Florimar

Salvia officinalis

Salie

Deze plant, die in de volksmond simpelweg salie of gewone salie genoemd wordt, heeft de wetenschappelijke naam Salvia officinalis, en is één van de ongeveer 1000 soorten salie.
Het is een meerjarige soort die afkomstig is uit Europese landen met een mild klimaat.
De naam stamt af van het Latijnse woord "salvus=gezond, veilig" of "salus=gezondheid" , en is door de Romeinen aan dit kruid gegeven. Ze wilden hiermee aangeven dat het om een geneeskrachtig kruid ging.

Oogsten en bewaren

De blaadjes kunnen het hele jaar door geplukt worden, maar de beste tijd is tussen de lente en de herfst. De beste salie groeit op de rotsen; die mag je niet wassen, maar je moet hem afvegen met een vochtige doek. De blaadjes en de bloemen moeten in de schaduw worden gedroogd en in papieren of canvas zakjes bewaard worden.

Therapeutische en gunstige eigenschappen

Een oud spreekwoord gaat ongeveer als volgt: “wie salie in zijn moestuin heeft staan, heeft een gezond lichaam”. Omdat salie bacteriedodende eigenschappen heeft voorkomt en geneest het aandoeningen van de luchtwegen zoals hoest, verkoudheid, astma en een geïrriteerde keel.  
Salie is ook heel goed voor de spijsvertering; hij houdt de adem fris en als je met de blaadjes over je tanden wrijft, blijven ze schoner en witter

Weetjes

Deze plant was al vanaf de Oudheid bekend (bij de Egyptenaren en de Romeinen). In de Middeleeuwen beschouwde men dit kruid als een middel dat elke kwaal kon genezen.
Bij de Romeinen moest salie volgens een bepaald ritueel geoogst worden. Je mocht geen metalen objecten gebruiken, je moest een wit tuniek dragen en blote, fris gewassen voeten hebben.
De School van Salerno, een van de bekendste medische opleidingen in de Middeleeuwen, had deze plant de naam Salvia salvatrix ("Salie die redt") gegeven.
In een verhandeling uit de Middeleeuwen staat dat het “de wens van salie is om de mensen onsterfelijk te maken’.
Salie was ook geliefd bij de Chinezen. Ze dachten dat je door salie langer leefde. In 1600 ruilden ze met Hollandse kooplieden drie manden thee voor een mand met salieblaadjes.
Een oude Franse legende vertelt het verhaal van de vier rovers die in 1630, toen heel Europa geteisterd werd door de pest, de huizen van de pestlijders leegroofden, zonder zelf ooit ziek te worden. Toen ze uiteindelijk gepakt en ter dood veroordeeld werden, konden ze hun leven redden door het geheim van hun immuniteit te onthullen: ze besproeiden het lichaam met een door hen verzonnen azijn met salie, rozemarijn, tijm en lavendel. Alle vier deze kruiden stonden bekend om hun antiseptische en antibacteriële eigenschappen. Zo ontstond dus de “azijn van de vier rovers” die veel gebruikt werd als natuurlijk antibioticum bij infecties en epidemieën.
Florimar

De soorten

Salvia icterina
Salvia icterina
Een soort met grijsgroene blaadjes met geel aan de uiteindes die ook gebruikt wordt als borderplant of in samengestelde perken. 
Salvia purpurea
Salvia purpurea
Een soort met groene blaadjes met rode tinten, die afhankelijk van het seizoen feller of minder fel zijn en gebruikt wordt als borderplant of in samengestelde perken.
Salvia tricolor
Salvia tricolor
Een soort met grijsgroene blaadjes met roze-purperrode vlekjes die ook gebruikt wordt als borderplant of in samengestelde perken.
Florimar

Gebruik in
de keuken

Salie wordt al sinds de oudheid in de keuken gebruikt.
Over het algemeen gebruik je dit kruid alleen, omdat het zo’n uitgesproken aroma heeft. Het gedraagt zich als een primadonna en heft de smaak van andere kruiden op. Ondanks zijn mediterrane afkomst is salie al eeuwen een vast onderdeel in bijna alle Europese keukens om allerlei soorten vlees mee te kruiden.  Salie wordt in de meest uiteenlopende gerechten gebruikt: pasta (in Italië is ravioli met boter en salie heel bekend), kazen (bijvoorbeeld kruidenkazen), soepen, focaccia-brood en hartige taarten. Ook gefrituurde salie is heel lekker. Van salie kan bovendien likeur en grappa worden gemaakt.  
In het Midden-Oosten wordt salie gebruikt om gebraden schapenvlees op smaak te brengen.
De geur van salie verdrijft kookluchtjes en luchtjes van dieren.

Calorieën

100 g verse salie bevat ongeveer 315 calorieën.
Florimar

Recepten